Blog

Bắc Ninh: tượng Quan Âm nghìn tay 3,7m, chùa Dâu 1.800 năm tuổi

Bắc Ninh: tượng Quan Âm nghìn tay 3,7m, chùa Dâu 1.800 năm tuổi
Ảnh: Wikimedia Commons · Bùi Thế Tâm, CC BY-SA 3.0

Chùa Dâu ở xã Thanh Khương, huyện Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh được xây từ năm 187 đến 226 sau Công nguyên, dưới thời thái thú Sĩ Nhiếp, là ngôi chùa Phật giáo cổ nhất Việt Nam còn hoạt động. Cách Hà Nội khoảng 30km, đi theo quốc lộ 5 rồi rẽ tỉnh lộ 182 qua Dương Xá, Phú Thị, tới Phố Dâu là một ngày đi về vừa đủ, ghé thêm 3 điểm nữa trong cùng khu vực.

Chùa Dâu: tháp gạch 700 năm còn nguyên tượng rồng đá

Năm 1313, vua Trần Anh Tông sai trạng nguyên Mạc Đĩnh Chi về dựng lại chùa thành quy mô trăm gian, tháp chín tầng, cầu chín nhịp. Phần còn lại tới nay là tháp Hòa Phong ba tầng, gạch nung đỏ sậm, hai bên chân tháp vẫn giữ tượng rồng đá tạc từ thời Trần. Chùa Dâu được xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt, vé vào cửa miễn phí cho mọi lứa tuổi.

Cầu đá bán nguyệt trong sân chùa Bút Tháp, Bắc Ninh
Ảnh: Jean-Pierre Dalbéra · Wikimedia Commons (CC BY 2.0)

Chùa Bút Tháp, cách 3km: tượng Quan Âm 3,7m, 11 đầu

Chạy thêm 3km là tới chùa Bút Tháp, tên chữ Ninh Phúc Tự, ở xã Đình Tổ cùng huyện Thuận Thành. Chùa cũng là di tích quốc gia đặc biệt, dựng năm 1646-1647. Báu vật lớn nhất ở đây là tượng Quan Âm nghìn mắt nghìn tay: cao 3,7m, rộng 2,1m, 11 đầu và hơn 900 cánh tay lớn nhỏ, do nghệ nhân Trương Thọ Nam tạc xong năm 1656, đã được công nhận bảo vật quốc gia. Phía sau chính điện là tháp đá Báo Nghiêm 8 cạnh, 5 tầng, cao 13m, dựng cùng thời điểm chùa ra đời. Năm 1876 vua Tự Đức ghé qua thấy tháp đồ sộ như ngọn bút nên đổi tên chùa từ Ninh Phúc thành Bút Tháp. Trong sân chùa còn một cây cầu đá chạm hình bán nguyệt bắc qua ao sen, chi tiết hiếm gặp ở chùa miền Bắc.

Cổng tam quan Đền Đô, nơi thờ 8 vua Lý ở Đình Bảng, Từ Sơn, Bắc Ninh
Ảnh: Truongson78 · Wikimedia Commons (CC BY-SA 4.0)

Đền Đô, Từ Sơn: nơi thờ 8 vua Lý suốt 214 năm

Từ Thuận Thành đi tiếp lên hướng Từ Sơn là tới Đền Đô, tên đầy đủ Cổ Pháp Điện, tại phường Đình Bảng. Đền xây từ thế kỷ 11, thờ 8 vị vua nhà Lý: Lý Thái Tổ, Lý Thái Tông, Lý Thánh Tông, Lý Nhân Tông, Lý Thần Tông, Lý Anh Tông, Lý Cao Tông và Lý Huệ Tông, trải suốt 214 năm trị vì của triều đại này. Khuôn viên rộng hơn 31.000m² với 21 hạng mục, được xếp hạng di tích lịch sử - văn hóa từ năm 1991. Vé vào cửa cũng miễn phí, chỉ có hòm công đức tùy tâm.

Làng tranh Đông Hồ: nghề 500 năm vừa được UNESCO ghi danh

Còn thời gian thì ghé thêm làng tranh Đông Hồ ở xã Song Hồ, cũng thuộc Thuận Thành. Nghề làm tranh khắc gỗ dân gian ở đây tồn tại gần 500 năm, màu lấy hoàn toàn từ tự nhiên: đen từ than lá tre, xanh từ gỉ đồng hoặc lá chàm. Vàng lấy từ hoa hòe, còn đỏ lấy từ sỏi son hoặc gỗ vang. Ngày 9/12/2025, UNESCO chính thức ghi danh nghề làm tranh dân gian Đông Hồ vào Danh sách di sản văn hóa phi vật thể cần bảo vệ khẩn cấp, di sản thứ 17 của Việt Nam được tổ chức này công nhận. Ghé xưởng của các nghệ nhân còn bám nghề trong làng, có thể xem in tranh trực tiếp trên bản khắc gỗ cũ.

Đi mùa nào, ngủ ở đâu

Đi ngày thường thì vắng, hợp ngắm kiến trúc và chụp ảnh kỹ. Muốn xem đông vui thì canh đúng dịp lễ hội: Đền Đô mở hội 14-16/3 âm lịch, chính hội vào 15/3, kỷ niệm ngày Lý Công Uẩn lên ngôi; Hội Dâu diễn ra 8-9/4 âm lịch tại cụm chùa thờ Tứ Pháp quanh vùng Dâu - Luy Lâu.

Cả 4 điểm nằm gọn trong bán kính khoảng 15km nên đi về trong ngày từ Hà Nội là đủ, không cần tính chuyện ngủ lại. Muốn tách thành chuyến 2 ngày hoặc đi muộn buổi chiều, Từ Sơn Luxury Hotel cách Đền Đô chưa đầy 1km, giá phòng từ 680.000đ/đêm; trung tâm thành phố Bắc Ninh có thêm lựa chọn 3 sao như khách sạn Center Bắc Ninh, giá 740.000-1.940.000đ/đêm (giá kiểm 2026-10-01, theo Vietnambooking).

Giữ lại cả 4 điểm trong một chuyến

Đi 4 điểm trong một ngày, ảnh chụp ở chùa cổ, tháp đá, đền thờ và làng tranh dễ lẫn vào nhau nếu không ghi theo đúng thứ tự đã đi. Rủ nhóm bạn cùng ghi lại từng chặng mà không cần bật định vị chạy nền cả ngày trên tuctac, về nhà chọn ảnh đẹp nhất từ 4 điểm đóng thành một cuốn photobook riêng cho chuyến Bắc Ninh.

Rủ nhóm bạn về Bắc Ninh một chuyến, để tuctac giữ lại từng chặng giúp bạn. Tải app trên App Store, tạo chuyến “Bắc Ninh” và bắt đầu ghi ngay khi lên xe.